استان سیستان و بلوچستان

0

استان سیستان و بلوچستان

پهناورترین استان کشور در جنوب شرقی ایران واقع است. سیستان شامل زابل و شهرهای شمال استان است که البته بخش بزرگ سیستان قدیم در افغانستان بوده که هم اکنون جزو خاک افغانستان میباشد و بلوچستان دربرگیرنده بقیه شهرها از زاهدان تا چابهار میباشد. مردم استان سیستان و بلوچستان از قومیتهای سیستانی و بلوچ میباشد که سیستانیان به زبان فارسی با گویش سیستانی  و بلوچها به زبان بلوچی صحبت می کنند. استان سیستان و بلوچستان از آن دسته از استانهای کشور است که مورد کملطفی گردشگران و مسئولین گردشگری کشور قرار گرفته است. اما این منطقه از کشورمان دارای اماکن متعدد تاریخی و جاذبههای طبیعی فراوانی است که میتواند یکی از بهترین تجارب توریستی برای گردشگران را رقم بزند.

زاهدان

یکی از کلانشهرهای ایران و مرکز استان سیستان و بلوچستان و در محدوده شمالی بلوچستان قرار دارد  که علاوه بر جاذبههای گردشگری طبیعی، میتوان آثار  تاریخی را در این منطقه مشاهده کرد.

قلعه بمپور

قلعه بمپور یکی از قلعههای نظامی مهم آسیا است که در ۲۴ کیلومتری غرب ایرانشهر، در بخش بمپور و در یک کیلومتری شمال شهر بمپور قرار دارد و روی یک تپه مصنوعی بلند به ارتفاع ۸۰ مترقرار گرفته است. قدمت این قلعه  به دورههای ساسانی و اشکانی برمیگردد. این قلعه به صورت دو تکه ساخته شده و این دو بخش به لحاظ ارتفاع با هم یکسان نیستند.

قلعه چهل دختران

قلعه چهل دختران در شمال شهرستان ایرانشهر و در منطقه چاه جمال واقع شده است. سرچشمهٔ بیشتر قناتهای شهر نیز در همین منطقه است.

روستای کشیک

کشیک، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان نیکشهر در استان سیستان و بلوچستان است. بر خلاف نام فعلی آن، نام این روستا کشیگ است که از کلمه کشگ به معنای کناره (رود) میآید. این روستا در دهستان مهبان قرار داشته و تعدادی از اماکن دیدنی آن عبارتند از: قنات کشیک، بانگندر و سد خیرآباد. جاذبهی مهم این روستا گورستان آن است. این گورستان ۴۷۰۰ ساله متعلق به عصر مفرغ شامل گورهای پیش از تاریخ است. این محوطه تاریخی و باستانی از جمله بزرگترین گورستانهای عصر مفرغ سیستان و بلوچستان محسوب میشود.

روستای تمین

روستای تمین در جنوب غربی شهر میرجاوه، منطقهای زیبا و سرسبز  است که در قسمت شمالی قله تفتان قرار دارد. میوههای مختلفی در این روستا عمل میآیند که عبارتند از: انجیر، عناب، سیب، انگور و توت. این روستا به سه قسمت تقسیم میشود که شامل تمین بالا، تمین مرکزی و تمین پایین است.

کوه تفتان

تَفتان نام تنها آتشفشان فعال در سراسر ایران است. این کوه با ارتفاع ۴۰۴۲ متر از سطح دریا بلندترین کوه بلوچستان است و دارای قلل متعددی است. قله آتشفشانی این کوه چهل تن نام دارد که در فاصله ۳۸۰ کیلومتری خط مستقیم شمال دریای عمان واقع شده است و فاصله مستقیم آن تا زاهدان ۱۰۰ کیلومتر است. ارتفاع این قله ۴۰۳۶ متر از سطح دریا است و از سه دهانه آتشفشانی آن همواره بخار گوگرد خارج میشود.

کوههای مینیاتوری

در حدود ۴۰ تا ۵۰ کیلومتر پس از چابهار به سمت بندر گواتر قرار دارند. این کوهها از دیدنیهای حیرتانگیز چابهار و از پدیدههای  مورفولوژیک این ناحیه محسوب میشوند. کوههای مریخی، مناظری از کوههای کره ماه را برای انسان تداعی میکنند و جنس رسوبی آنها و همچنین فرسایش خاص کوهها موجب ایجاد شیارها و تراشهای زیبایی شده که گویی نقاشی ماهر آنها را به تصویر کشیده است. این کوهها چاک چاک و فاقد پوشش گیاهی هستند. به خاطر همین غیر عادی بودنشان، در سالهای اخیر و در میان گردشگران، به «کوههای مریخی» شهرت یافتهاند و جزء نمونههای بدبوم (بدلند) به شمار میروند.

غار صداکی

غار صداکی یکی از جاذبههای بکر و منحصر به فرد واقع در ارتفاع حدود هزار و پانصد متری رشته کوه بیرک است. این غار در ۵۵ کیلومتری خاش، در بخش ایرندگان و بالا دست روستای پستاک قرار دارد. از ویژگیهای منحصر به فرد این غار، وجود سه چاهک و یک دهنه چشمه آب است که زمینه حیات را برای جانورانی از قبیل پلنگ ایرانی، خفاش دم موشی و انواع خزندگان از قبیل سوسمارها فراهم ساخته است.

غار لادیز

منطقه لادیز دارای آبشار و چشماندازهای زیبا با پوشش گیاهی گز است. با توجه به کیفیت خوب آب این غار، از آن برای مصرف شرب و کشاورزی اهالی و ساکنان لادیز و میرجاوه استفاده میکنند. این غار در فاصله ۱۰۰ کیلومتری شهرستان زاهدان و ۱۰ کیلومتری میرجاوه قرار دارد.

خانه ایوبی

خانهی ایوبی، از جاذبههای گردشگری تاریخی در زاهدان است که در اوایل قرن ۱۴ هجری و در سال ۱۳۱۱ به همت استاد محمدعلی محمودی ساخته شد. این عمارت امروزه به کارگاه هنرهای سنتی زاهدان تغییر کاربری داده است.

کاروانسرای نصرت آباد

در حد فاصل جادهی شهرستان زاهدان به شهرستان بم، بقایای کاروانسرایی قدیمی مشاهده میشود که به کاروانسرای نصرتآباد شهرت یافته است. به نظر میرسد که معماری صورت گرفته در این مکان متعلق به دوران صوفیه است.

مسجد زرنج زاهدان

مسجد زرنج، مسجدی است بازمانده از قرن اول هجری قمری که ظاهرا توسط عبدالرحمن بن سمره از حاکمان وقت عرب، روبهروی زندان زرنج احداث شده است. این مسجد دارای دو مناره می باشد که یکی کهن و دیگری پوشیده از مس است که توسط یعقوب لیث ساخته شده است.

تالاب هامون

در مرز استان سیستان و بلوچستان و کشور افغانستان، تالابی فصلی وجود دارد که به تالاب هامون پوزک شهرت یافته است. این پدیدهی طبیعی از مساحتی حدود ۱۶۰۰ کیلومتر مربع برخوردار بوده که تنها ۳۵۰ کیلومتر آن در خاک ایران است. تالاب بزرگ هامون در دوران تر سالی با اتصال سه تالاب هامون پوزک، هامون صابری و هامون کوه خواجه، بوجود میآید.

مسجد جامع خاش

مناره مسجد جامع خاش مربوط به دوره قاجار است. این اثر در تاریخ ۶ خرداد ۱۳۷۷ با شماره ثبت ۲۰۲۶ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این بنا الهام گرفته از معماری سنتی ایران است. مناره از نوع استوانهای مارپیچ و بهصورت منفرد است که این بنا دارای بدنهای بلند و کشیده است. این مناره با آجرهای سخت و مقاوم ساخته شده که با آجرهای به هم فشرده و کنار هم چسبیده پوشیده شده است.

شهر سوخته و اولین انیمیشن دنیا بر روی ظرف سفالی

در نزدیکی جادهی زابل- زاهدان  شهری به نام شهر سوخته توسط باستان شناسان کشف شد که معتقدند قدمت آن به بیش از ۵۰۰۰ سال میرسد. شهری سرشار از رازهای عجیب و شگفت انگیز که در روز ۲۸ اسفند ماه سال ۱۳۸۵ به ثبت ملی رسید. طبق مدارک موجود، این شهر در دوران خود، جزو مناطق پیشرفته و معروف دنیا بوده و به دلیل پیشینهی بالایی که دارد، هنوز هم از دیگر مناطق مشهور جهان بهحساب میآید شاید شهرت بیشتر شهر سوخته در میان عامه مردم به سبب یافت شدن ظرفی از جنس سفال از این مکان است  که بر روی آن انیمیشنی را حکاکی کردهاند؛این، اولین انیمشن یافت شده در دنیا می باشد. باستانشناسان قدمت این سفال  را نزدیک به ۳۰۰۰ سال قبل از به دنیا آمدن حضرت عیسی (ع)  تخمین زدهاند. در حال حاضر این ظرف در موزهی ایران باستان در استان تهران نگه داری می شود.

سرو زربین سنگان

اثر طبیعی ملی «سرو زربین سنگان» در در ۴۵ کیلومتری شهرستان خاش واقع شده که ارتفاع آن حدود ۳۰ متر و قطر تنه درخت سه متر است. زرتشتیان به درختان سرو احترام خاصی قائل بودند از این رو این درختان را موبدان زرتشتی میکاشتند. در گذشته این درخت بهعنوان زیاتگاهی بود که مردم برای زیارت به آن مراجعه میکردند و با بستن نخ و تکه پارچه مراد و خواستههای خود را از آن میطلبیدند.

موزه خاک

در سراوان و در روستای کلپورگان قرار دارد. این ساختمان در قطعه زمینی به مساحت حدود سه هزار و هشتصد متر مربع با زیربنای حدود ۲۶۰ متر مربع بنا شده است. در این مکان علاوه بر فعالیت های جدید ، قدمت ۸۰۰ ساله سفال در این منطقه به نمایش گذاشته شده است. بنا دارای ۴ اتاق بزرگ به ابعاد متفاوت میباشد که در ساخت آن سعی شده است از معماری بومی پیروی شود. این موزه در سال ۱۳۸۸ به عنوان کارگاه زنده تولید سفال هم به جنبه تولید و هم نمایش و عرضه آن میپردازد.

روستای کلپورگان

کلپوره نام گیاهی با مصرف دارویی ویژه منطقه بلوچستان و کلپورگان روستایی است در ۲۵ کیلومتری شهرستان سراوان. مشخصهای که کلپورگان را از بقیه مناطق متمایز کرده سفالگری آن است که شیوه ساخت آن با قدمتی حدود ۴ تا 6 هزار سال قبل هنوز دست نخورده باقی مانده و تنها کارگاهی که هنوز به شیوه بدوی فعال و پا برجا کارش را ادامه میدهد کارگاه سفال کلپورگان است.

آبشار چوتین گون

یکی از مکانهای زیبا و جاذبههای طبیعی سراوان است. وجه تسمیه این نام برگرفته از گون نام محلی درخت بنه بوده که حاکی از وجود جنگلهای بنه در این منطقه است. این آبشار در درهای معروف به دره نگاران واقع شده است.

کوه خواجه سیستان

وقتی در ایران سخن از کوه باستانی به میان میآید، اغلب افراد نام البرز را به میان میآورند و از آن سخن میگویند. در این میان باید نامی هم از کوه خواجه آورد؛ کوهی خاص در سرزمینی خاص برای ایران زمین؛ خواجه غلطان، كوه نور، كوه موعود و كوه باطنی از دیگر اسامی است كه این كوه به آنها نامیده شده است. این کوه و دریاچه هامون در باورهای سه مذهب زرتشت، مسیحیت و مسلمانان مقدس است.این گدازه بازالیتی ذوزنقهای شكل كوهی است كه در حدود ‪ ۲۰كیلومتری جنوب غربی زابل و میانه دریاچه هامون قد برافراشته است. این، تنها عارضه طبیعی دشت سیستان با ارتفاع تقریبی ۶۰۹ متر از سطح دریا (حدود ۱۰۰ متر از سطح زمین) است. در این کوه یکی از نوادر سایتهای باستانی سلسله اشکانیان باقی مانده که به تخت جمشید خشتی معروف است. گرچه بسیاری از قسمتهای این بنای خشتی به دلایلی چون عوامل طبیعی و انسانی تخریب شده است، اما میتوان به نوع معماری این قلعه دست یافت. مهمترین و بزرگترین بخش آثار باستانی کوه خواجه، در شیب جنوب شرقی کوه قرار گرفته که دارای سه دیواره دفاعی، دروازه اصلی، راهروهای جانبی، حیاط مرکزی، آتشکده و … بوده و به نام «قلعه کافرون» شناخته میشود. دومین مجموعه در بلندترین نقطه و مشرف بر قلعه کافرون ساخته شده «کک کهزاد» است که در باورهای اسطورهای فرمانروای دیوسان منطقه بوده و توسط رستم دستان به قتل میرسد. این مکان میتواند محل شاهنشین ارگ باشد.

منطقه تفریحی لوچو

یکی از جاذبه های طبیعی زاهدان که به بهشت کوهنوردان معروف و در 25  کیلومتری جاده زاهدان ، خاش قرار گرفته است.

پاسخ دهید